مسمومیت گیاهی در سگها؛ نشانهها، علائم و درمان
مسمومیت گیاهی در سگها یکی از اتفاقهایی است که خیلی وقتها در خانههای معمولی رخ میدهد؛ جایی که چند گلدان زیبا روی زمین، بالکن یا کنار پنجره قرار دارد و سگ کنجکاو تصمیم میگیرد برگ، ساقه یا خاک گلدان را بو کند یا بجود. بعضی گیاهان فقط باعث دلدرد و استفراغ خفیف میشوند، اما بعضی دیگر میتوانند برای کبد، کلیه، قلب یا سیستم عصبی سگ خطرناک باشند.
اگر سگ شما گیاهی را خورده و بعد از آن بیحال شده، استفراغ میکند، آب دهانش زیاد شده یا رفتار غیرعادی دارد، موضوع را ساده نگیرید. در مسمومیتها زمان اهمیت زیادی دارد و بهترین کار این است که سریع با دامپزشک یا مرکز درمانی حیوانات تماس بگیرید.
فهرست محتوا
چرا سگها گیاهان را میخورند؟
سگها ممکن است از روی کنجکاوی، بازی، بیحوصلگی، اضطراب یا حتی عادت به جویدن، سراغ گیاهان بروند. تولهسگها بیشتر در معرض خطر هستند، چون دنیا را با دهانشان کشف میکنند. بعضی سگها هم وقتی تنها میمانند یا فعالیت کافی ندارند، به جویدن وسایل خانه و گیاهان علاقه نشان میدهند.
این رفتار همیشه به معنی کمبود غذایی نیست. گاهی فقط یک رفتار اکتشافی است، اما چون تشخیص گیاه سمی از غیرسمی برای سرپرست حیوان همیشه ساده نیست، بهتر است گیاهان مشکوک دور از دسترس سگ قرار بگیرند.
علائم مسمومیت گیاهی در سگها
نشانهها به نوع گیاه، مقدار خوردهشده، وزن سگ و وضعیت سلامت او بستگی دارد. بعضی علائم خیلی سریع ظاهر میشوند و بعضی ممکن است چند ساعت بعد دیده شوند.
- استفراغ یا حالت تهوع
- اسهال یا دلدرد
- آبریزش زیاد دهان
- بیحالی و خوابآلودگی غیرعادی
- لرزش، ناهماهنگی حرکتی یا تشنج
- تنگی نفس یا نفسنفس زدن شدید
- تورم دهان، زبان یا لبها
- کاهش اشتها
- تغییر رنگ لثهها
اگر هرکدام از این علائم را بعد از خوردن گیاه دیدید، منتظر بهتر شدن خودبهخودی نمانید. حتی اگر سگ فقط مقدار کمی خورده، تماس با دامپزشک امنترین تصمیم است.
گیاهان خطرناک برای سگها
فهرست گیاهان سمی طولانی است، اما چند مورد در خانهها و حیاطها بیشتر دیده میشوند. دیفنباخیا، پتوس، فیلودندرون، خرزهره، سیکاس، آزالیا، لیلیوم، کالادیوم و بعضی گیاهان پیازی میتوانند برای سگها مشکلساز باشند. شدت خطر در همه آنها یکسان نیست، ولی چون واکنش هر سگ میتواند متفاوت باشد، بهتر است هیچ گیاه ناشناختهای در دسترس حیوان نباشد.
گاهی خاک گلدان، کود، سم حشرهکش یا قارچکش استفادهشده در گیاه هم مشکل اصلی است. بنابراین اگر سگ بعد از بازی با گلدان علائم غیرعادی داشت، فقط خود برگ گیاه را مقصر ندانید.
اگر سگ گیاه سمی خورد چه کار کنیم؟
اول از همه آرام بمانید و سگ را از گیاه دور کنید. اگر تکهای از گیاه در دهانش مانده، بدون آسیب زدن آن را خارج کنید. بعد نام گیاه، مقدار تقریبی خوردهشده و زمان اتفاق را یادداشت کنید. اگر نام گیاه را نمیدانید، از برگ و ساقه عکس بگیرید یا بخشی از گیاه را همراه خود به دامپزشکی ببرید.
- بدون دستور دامپزشک سگ را وادار به استفراغ نکنید.
- داروی انسانی، شیر، روغن یا درمان خانگی خودسرانه ندهید.
- اگر سگ بیحال، لرزان یا دچار مشکل تنفسی است، فوری به مرکز درمانی مراجعه کنید.
- بسته کود، سم یا ماده شیمیایی مرتبط با گلدان را همراه خود ببرید.
درمان مسمومیت گیاهی چگونه انجام میشود؟
درمان به نوع ماده سمی و وضعیت سگ بستگی دارد. دامپزشک ممکن است معاینه، آزمایش خون، سرمدرمانی، داروهای ضدتهوع، داروهای محافظ معده یا روشهای دیگر را انتخاب کند. در بعضی موارد، اگر زمان کمی از خوردن ماده گذشته باشد، اقدامات خاصی برای کاهش جذب سم انجام میشود. این تصمیمها باید توسط دامپزشک گرفته شود، چون بعضی روشها در شرایط خاص خطرناکاند.
چطور از مسمومیت گیاهی پیشگیری کنیم؟
بهترین راه، حذف دسترسی است. گیاهان ناشناخته یا سمی را روی زمین نگذارید، از پایههای بلند و محکم استفاده کنید و در بالکن یا حیاط هم مراقب گیاهان باشید. اگر سگ شما عادت به جویدن دارد، اسباببازی جویدنی مناسب، فعالیت روزانه و آموزش فرمان «رها کن» میتواند کمک زیادی کند.
برای تولهسگها باید سختگیرتر باشید. آنها سریعتر سراغ اشیای جدید میروند و ممکن است در چند ثانیه برگ یا ساقهای را بجوند. بهتر است محیط خانه را مثل خانهای که کودک نوپا دارد بررسی کنید: هر چیز خطرناک باید از دسترس خارج شود.
جمعبندی
مسمومیت گیاهی در سگها میتواند از یک ناراحتی گوارشی ساده تا یک وضعیت اورژانسی جدی متغیر باشد. استفراغ، بیحالی، آبریزش دهان، لرزش و مشکل تنفسی بعد از خوردن گیاه را جدی بگیرید. درمان خانگی و حدسزدن در این شرایط ریسک دارد؛ بهترین کار تماس سریع با دامپزشک و ارائه اطلاعات دقیق درباره گیاه و زمان خوردن آن است.
